Trybunał Konstytucyjny (TK) Rzeczypospolitej Polskiej wydał w czwartek orzeczenie, w którym stwierdził, że nowelizacja ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (KRS), uchwalona przez Sejm w 2024 roku, jest niezgodna z polską konstytucją. Przepisy te miały na celu przywrócenie mechanizmu wyboru sędziów-członków Rady przez środowisko sędziowskie, odchodząc od obecnego systemu, w którym wyboru dokonuje Sejm. Sprawę rozpatrywał pełny skład TK pod przewodnictwem prezesa Bogdana Święczkowskiego, a sędzią sprawozdawcą była Krystyna Pawłowicz. Orzeczenie zostało podjęte większością głosów, donosi Noweinformacje.pl z powołaniem na Onet.
Nowelizacja ustawy o KRS, przyjęta w lipcu 2024 r., miała być pierwszym krokiem do „uzdrawiania sądownictwa” w Polsce, co było zgodne z zapowiedziami Ministerstwa Sprawiedliwości i koalicji rządzącej. Jednakże, zanim ustawa została podpisana, ówczesny Prezydent Andrzej Duda skierował ją do Trybunału Konstytucyjnego w sierpniu tego samego roku.
Zgodnie z zapisami nowelizacji rozpatrywanej przez TK, mandaty straciłoby obecnych 15 sędziów-członków Rady. Nowa Rada miała zostać wybrana przez wszystkich sędziów w Polsce. Przepisy zakładały również, że prawo do kandydowania na członka KRS nie przysługiwałoby sędziom nominowanym po zmianie przepisów dotyczących KRS w grudniu 2017 r., określanym jako tzw. neosędziowie.
Warto odnotować, że niedawno Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło kolejny projekt nowelizacji ustawy o KRS, który także zakłada, że wybór sędziów do Rady ma należeć do wszystkich sędziów. Nowy projekt, przedstawiony przez Waldemara Żurka, wprowadza jednak jedną istotną zmianę: możliwość kandydowania do KRS miałaby uzyskać część sędziów nominowanych przy udziale Rady w jej obecnym kształcie.
Podczas rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, nieobecni byli przedstawiciele Sejmu oraz Prokuratora Generalnego. Ponadto, w uchwale Sejmu przyjętej jeszcze w marcu 2024 r. stwierdzono, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”. Od tamtego momentu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie są publikowane w Dzienniku Ustaw. Od końca kwietnia br. TK liczy 11 sędziów na 15 przewidzianych stanowisk. Kluby sejmowe, z wyjątkiem PiS, konsekwentnie wstrzymują się od zgłaszania kandydatów na wakujące stanowiska sędziów TK.
Krajowa Rada Sądownictwa, której głównym zadaniem jest stanie na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów, ocenia kandydatury na stanowiska sędziowskie, a następnie przedstawia Prezydentowi wnioski o powołanie sędziów. W skład KRS wchodzi 25 osób, z czego 15 członków jest wybieranych spośród sędziów. Przed zmianami wprowadzonymi w 2017 r. wyboru tych 15 członków dokonywały wyłącznie środowiska sędziowskie.
Bądź na bieżąco z najnowszymi wiadomościami z Polski i ze świata: codziennie czytaj przydatne i aktualne informacje, takie jak ta: Zohran Mamdani triumfuje w wyborach na burmistrza Nowego Jorku.
