Obywatele Ukrainy objęci tymczasową ochroną w państwach Unii Europejskiej zostali zwolnieni z obowiązku rejestracji w systemie ETIAS, który ma stać się obowiązkowy dla podróżnych spoza UE już w najbliższych latach.
Jak informuje serwis noweinformacje.pl, powołując się na oficjalny komunikat Komisji Europejskiej, osoby posiadające ważny status ochrony tymczasowej będą mogły swobodnie przekraczać granice, bez konieczności wcześniejszej rejestracji w elektronicznym systemie ETIAS. Jedynym wymogiem pozostaje okazanie dokumentu potwierdzającego ten status na granicy.
Co to jest ETIAS
ETIAS (European Travel Information and Authorisation System) to nowy elektroniczny system autoryzacji podróży, który obejmie obywateli państw korzystających z ruchu bezwizowego do Unii Europejskiej – w tym również obywateli Ukrainy.
System nie jest wizą, lecz formą obowiązkowego zgłoszenia podróży online, które należy wykonać przed wjazdem do UE. Procedura będzie dotyczyć osób planujących krótkoterminowe pobyty turystyczne, biznesowe lub tranzytowe.
Zgodnie z założeniami, ETIAS obejmie 30 państw, w tym wszystkie kraje strefy Schengen oraz kilku członków UE spoza tej strefy. Formularz rejestracyjny będzie składany wyłącznie online, a jego wypełnienie ma zająć kilka minut. Opłata za wniosek wyniesie 7 euro. Udzielona autoryzacja będzie ważna przez 3 lata lub do końca ważności paszportu, z którym została powiązana.
Kogo dotyczy wyjątek
Z obowiązku rejestracji w ETIAS zwolnieni zostali wszyscy obywatele Ukrainy, którzy:
- przebywają legalnie w kraju UE na podstawie statusu tymczasowej ochrony,
- mogą udokumentować ten status na granicy (np. kartą pobytu lub oficjalnym zaświadczeniem).
Zwolnienie nie dotyczy Ukraińców mieszkających poza UE ani tych, którzy przekraczają granicę na zasadach ruchu bezwizowego bez statusu ochronnego.
Kiedy ETIAS zacznie obowiązywać
Choć system ETIAS został już zatwierdzony, jego wdrożenie opóźnia się z powodów technicznych i logistycznych. Jak wynika z informacji Komisji Europejskiej, uruchomienie systemu nie nastąpi przed końcem 2026 roku. Obecnie trwają intensywne prace testowe oraz dostosowywanie infrastruktury cyfrowej w krajach członkowskich.
EES – nowy system przekraczania granic od października 2025
Niezależnie od wdrożenia ETIAS, już 12 października 2025 roku w życie wejdzie system EES (Entry/Exit System). Zastąpi on obecny sposób ewidencjonowania przekraczania granic, który opiera się na stemplowaniu paszportów.
Nowy system będzie automatycznie:
- rejestrował datę i miejsce wjazdu i wyjazdu,
- obliczał długość pobytu w strefie Schengen,
- identyfikował przypadki przekroczenia dozwolonego okresu.
System EES będzie obowiązywał wszystkich obywateli państw trzecich, w tym obywateli Ukrainy – niezależnie od statusu ochrony.
Co powinni wiedzieć Ukraińcy
- ETIAS nie będzie obowiązywał osób z ważnym statusem ochrony tymczasowej.
- Przed podróżą należy mieć przy sobie dokument potwierdzający ten status – np. kartę pobytu lub wydane przez urząd zaświadczenie.
- Osoby podróżujące do UE bez ochrony będą musiały przejść proces autoryzacji ETIAS, gdy system zostanie uruchomiony.
- Wszyscy Ukraińcy będą natomiast objęci systemem EES od października 2025 r.
Decyzja Unii Europejskiej o zwolnieniu obywateli Ukrainy objętych ochroną tymczasową z obowiązku rejestracji w systemie ETIAS stanowi znaczące ułatwienie w podróżowaniu po Europie.
Choć sam system ma wejść w życie dopiero pod koniec 2026 roku, już teraz jasne jest, że nie obejmie on osób z potwierdzonym statusem ochrony.
W praktyce oznacza to, że miliony Ukraińców, którzy uzyskali tymczasową ochronę w krajach UE, będą mogli nadal swobodnie przekraczać granice, bez konieczności wypełniania formularzy online czy ponoszenia dodatkowych kosztów.
Jednak przy każdej podróży konieczne będzie okazanie dokumentu potwierdzającego status ochrony, np. ważnej karty pobytu, decyzji urzędowej lub innego oficjalnego potwierdzenia.
W tym samym czasie od 12 października 2025 roku zacznie obowiązywać system EES, który w sposób cyfrowy i automatyczny będzie rejestrował przekroczenia granic zewnętrznych UE. Oznacza to koniec pieczątek w paszporcie i przejście na pełną elektroniczną kontrolę wjazdu i wyjazdu.
Obywatele Ukrainy powinni śledzić zmiany i upewniać się, że posiadają aktualne dokumenty — zarówno paszport, jak i potwierdzenie ochrony — aby uniknąć problemów przy przekraczaniu granicy.
Nowe regulacje są częścią szerszego procesu cyfryzacji granic UE, który ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa i ujednolicenie procedur w całej Unii.
Bądź na bieżąco z najnowszymi wiadomościami z Polski i ze świata: codziennie czytaj przydatne i aktualne informacje, takie jak ta: UE znosi limit 100 ml płynów w bagażu podręcznym – ale na polskich lotniskach wciąż obowiązuje
